Er Elevundersøkelsen anonym?

Ja. Elevane svarer anonymt, og Utdanningsdirektoratet publiserer ikkje resultat for grupper under fem elevar. Svar blir aldri knytte tilbake til enkeltelev.

Må barnet svare på Elevundersøkelsen?

Nei. Deltaking er frivillig for den enkelte eleven, sjølv om gjennomføringa er obligatorisk for skulen. Dei fleste elevar deltek, fordi resultata hjelper skulen å bli betre.

Kva gjer skulen med svara frå Elevundersøkelsen?

Skulen får resultatrapport frå Utdanningsdirektoratet og skal bruke den i kvalitetsarbeidet. Mange skular går gjennom resultata med FAU, lærarkollegiet og elevrådet. Resultata blir offentleggjorde i anonymisert form via Utdanningsdirektoratet sine datakjelder.

Kvifor blir ikkje alle tal publiserte frå Elevundersøkelsen?

For å verne enkeltelevar. Når eit trinn har under fem respondentar, kan svara i prinsippet identifisere den enkelte. Slike tal blir derfor haldne tilbake.

Er høgare tal i Elevundersøkelsen alltid betre?

Stort sett ja, men hugs at indikatorane heng saman. Høg skår på «motivasjon» kombinert med låg skår på «vurdering for læring» kan peike på eit elevgrunnlag som «fikser det sjølv» utan god lærarstøtte. Sjå utvikling over fleire år, ikkje eitt enkelt tal.

Elevundersøkelsen forklart — kva måler ho eigentleg?

#Kva er Elevundersøkelsen?

Elevundersøkelsen er ei anonym spørjeundersøking som blir gjennomført kvar haust. Ho er obligatorisk for 7. trinn, 10. trinn og vg1, og skulane kan òg la elevar frå 5. trinn til vg3 svare. Ho måler elevane si oppleving av skulekvardagen, og resultata blir brukte både av skulen sjølv og av styresmaktene.

Undersøkinga er eigd av Utdanningsdirektoratet og er obligatorisk å gjennomføre for skulane, men frivillig for den enkelte eleven. Svara er anonyme, og samla tal finst i Udir sine resultat frå Elevundersøkinga.

#Kva blir målt?

Undersøkinga dekkjer fleire område — såkalla «indikatorar»:

Trivsel — generell trivsel på skulen
Støtte frå lærarane — opplever eleven fagleg og sosial støtte?
Støtte heimanfrå — opplever eleven at foreldra støttar skulegangen?
Motivasjon — indre motivasjon for skulearbeid
Mobbing — erfaring med mobbing dei siste månadene
Vurdering for læring — får eleven tilbakemeldingar som hjelper til å lære?
Læringskultur — er klasserommet prega av arbeidsro og inkludering?
Meistring — føler eleven at hen klarer skulearbeidet?
Elevdemokrati og medverknad — får eleven seie si meining?

Resultata blir rapporterte som gjennomsnittsverdiar på ein skala frå 1 til 5 (der 5 som regel er best), og for mobbing blir delen elevar som opplever mobbing rapportert.

#Svarprosent — kvifor det betyr noko

Ei undersøking med låg svarprosent er mindre påliteleg. Dersom berre halvparten av elevane svarer, kan tala vere prega av kven som valde å delta. Ved tolking av resultata til ein skule bør du:

Sjå på svarprosent — skular med under 70 prosent svar bør tolkast forsiktig
Samanlikne med tal på elevar totalt — små skular har statistisk støy

Skular med under 5 respondentar på eit trinn blir ikkje publiserte, av personvernomsyn.

#Mobbingsindikatoren

Mobbing er den indikatoren foreldre ofte fokuserer mest på, med god grunn. I undersøkinga spør ein elevane om dei har opplevd å bli mobba av medelevar eller av vaksne på skulen.

Det finst ikkje eit «ok» mobbetal — alle skular skal ha 0. Men i praksis var landssnittet i 2025 11,3 prosent på 7. trinn, 9,6 prosent på 10. trinn og 5,5 prosent på vg1 (elevar som er mobba 2–3 gonger i månaden eller oftare). Samanlikn alltid med snittet for same trinn. Dersom ein skule ligg betydeleg over, bør du spørje skulen:

Kvifor ligg de over snittet?
Kva konkret har de gjort sidan førre undersøking?
Kva er den skriftlege aktivitetsplanen dykkar?

Les meir i vår artikkel om mobbing i skulen.

#Kva er eit godt tal?

På dei fleste indikatorar ligg landsgjennomsnittet mellom 3,8 og 4,3 på 5-punktskala. Det er naturleg variasjon mellom trinn og skular. Nokre tommelfingerreglar:

Trivsel under 3,8 er eit raudt flagg
Støtte frå lærarane under 3,8 er eit varsel
Mobbing klart over landssnittet for same trinn er eit varsel
Vurdering for læring under 3,5 indikerer at elevane ikkje får god fagleg oppfølging

Men hugs: tala svingar frå år til år, særleg på små skular. Sjå utvikling over fleire år.

#Fallgruver ved samanlikning

1. Elevgrunnlag påverkar tala. Ein skule med stabile familiar og god sosioøkonomisk bakgrunn har ofte høgare trivselstal — uavhengig av kva skulen gjer. Samanlikn helst med skular i same kommune eller nærliggjande område — til dømes mellom skulane i Bergen, der Fridalen skole kan samanliknast med andre sentrumsnære skular i same oppvekstområde.

2. Svarprosent kan skjule problem. Elevar som trivst dårleg kan òg vere dei som ikkje deltek. Skeiv deltaking kan gi skeive resultat.

3. Éin dårleg lærar kan dra ned eitt trinn. Elevundersøkelsen fangar opp klassemiljø og lærarkvalitet. Lågt tal på støtte på 7. trinn kan tyde at eitt bestemt lærar-/klassemiljø er utfordrande — ikkje at heile skulen er dårleg.

4. Tala er ikkje samanliknbare på tvers av år dersom skulen har endra spørsmålsformulering. Utdanningsdirektoratet justerer av og til spørsmål. Sjekk dokumentasjon før du trekkjer konklusjonar over tid.

#Korleis skal skulen bruke resultata?

Mange skular går gjennom resultata med FAU (arbeidsutvalet til foreldrerådet), lærarkollegiet og elevrådet. Kommunen følgjer opp skular som har dårlege resultat over tid. Gode skular brukar tala som utgangspunkt for forbetringsarbeid — til dømes ved å setje inn mentorar, endre klasseromsorganisering, eller styrkje skulemiljøarbeid.

Som forelder kan du spørje om resultata på neste foreldremøte. Rektor skal kunne gjere greie for utviklinga og kva tiltak som er sette i verk. Les meir om korleis foreldresamarbeid og FAU/foreldremøte kan brukast til å følgje opp resultata, og korleis tala kan samanliknast med nasjonale prøver.